Sultan Berkyaruk

Tarih dizileri, insanlarımız tarafından yoğun ilgi görmektedir. Diriliş Ertuğrul, Kuruluş Osman ve Uyanış Büyük Selçuklu dizileri hem ülkemizde hemde dünyanın bir çok müslüman ülkesinde büyük bir heyecanla izlenmektedir. Tarih Sitesi olarak bu akıma kapıldık ve Büyük Selçuklu sultanlarından Berkyaruk‘un hayatını ele almaya karar verdik. Sultan Berkyaruk hakkında ki tüm bilgileri yazının devamında bulabileceksiniz. Öncelikle bu dizilerde emeği geçen herkese sonsuz teşekkür ediyoruz. TRT’nin sevilen dizisi Uyanış Büyük Selçuklu sayesinde, tarihte önemli işler yapmış devlet adamlarını tanıyıp öğrenmiş oluyoruz.

Sultan Melikşah şehit edilince. Selçuklu tahtı boş kaldı. Sultan olabilecek kişiler bir bir sultanlıklarını ilan etmeye başladılar. Önce Şam meliki Tacüd-devle Tutuş sultanlığını ilan etti. Daha sonra Melikşah’ın hanımı Terken Hatun,oğlu Mahmud’u sultan yapmak için tüm kuvvetiyle çabalayıp 1092’de Mahmud’u sultan ilan etti. Sonunda Melikşah’ın diğer hanımı Zübeyde Hatun’dan doğan Sultan Berkyaruk, Rey şehrinde kendisine destek verenleri toplayıp sultanlığını ilan etti. Ardından Gence Melik’i İsmail ve Muhammed Tapar‘da sultanlık iddiası ile çıktılar.

Sultan Berkyaruk (Doğumu 1078 – Ölümü 1104)

Sultan Berkyaruk, sultanlığını ilan eder etmez ilk işi diğer, saltanat iddiasında bulunan kardeşlerini bertaraf etmeye başladı. İlk olarak Terken Hatun’un üzerine bir ordu gönderdi. Terken Hatun Burucerd’de bozguna uğratıldı. Terken Hatun mağlubiyetten sonra, Gence’de sultanlığını ilan eden Melik İsmail’ide kendi tarafına çekti. Melik İsmail 1093 yılının şubat ayında, Berkyaruk ile karşılaştı. Melik İsmail mağlup oldu ve İsfahan’a çekildi. Böylelikle Selçuklu tahtına heveslenen iki melik, Mahmud ve İsmail saf dışı kalmıştı.

Sultan Berkyaruk
Sultan Berkyaruk Türk Tarihinin Dertli Kahraman Hükümdarı

Sürekli sorun çıkaran Terken Hatun’da bir suikast sonucu öldürülmüştü. Mahmud ve İsmail’i saf dışı bırakan Berkyaruk, Şam’da sultanlığını ilan eden Tacüd- Devle Tutuş ile  mücadeleye başladı. Rey şehri civarında 1093’de karşı karşıya geldiler.  Mücadele esnasında Tutuş’un bir çok emiri askerleri ile birlikte Sultan Berkyaruk ‘un safına geçtiler. Ordusu bozulan Tutuş, savaş meydanında öldürüldü. Berkyaruk’un adı  Bağdat’da hutbelerde okutuldu. Artık taht için tek bir rakibi vardı. Muhammed Tapar ile mücadelesi ölene kadar devam edecektir.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR  Sultan Muhammed Tapar Kimdir?

Haçlılar

Berkyaruk parçalanan devleti toparlamaya koyulmuşken, Haçlı orduları Antakya’ya geliyordu. Gür-Buğa Bey ile Artuklu Bey haçlılara karşı Sultan Beryaruk tarafından görevlendirildi.  Yaklaşık 100 bin kadar askerden oluşan , toplamda kadın ve çocuklarda dahil 600 bin kişiden olduğu tahmin edilen, büyük Haçlı ordusu, Anadolu Selçuklu Sultan’ı Birinci Kılıç Arslan, Hasan Bey ve Danişment Gazi tarafından vuruşa vuruşa 300 bine kadar düşürülmüştü. Gür-Buğa ve Büyük Selçuklu ordusu tarafından zora düşürülen Haçlılar, geri dönme niyentindeydi. Selçuklu’nun üstülüğü ile devam eden savaşta, iki talihsizlik savaşın seyrini değiştirdi.

Birinci talihsizlik, Bizans İmparatoru Alexis Kommenos’un haçlıların imdadına yetişmesiydi. İkinci talihsizlik ise önce müslüman olan ve savaşa katılan Ermeni Firuz’un Selçuklu’ya ihanet etmesi. Bu iki talihsiz olay Selçuklu ordusunun Antakya’dan çekilmesine sebep oldu. Antakya’ya giren Haçlılar müslümanları kılıçtan geçirdi. Gür-Buğa Bey ise askeri ile geri çekilirken tüm Antakya’yı da kuşatmıştı. Haçlılar Antakya’da açlığa maruz kaldılar. Franklar Gür-Buğa Bey’e bir barış elçisi gönderdiler. Sultan Berkyaruk ‘un Beyi, Gür-Buğa Bey; “Müslüman olursanız, size şehirler verir dost oluruz. Aksi halde ise  Hepinizi zincire vurur, Horasan’a sevk eder veya öldürürüz”  diye haber yolladı.

Talihsizlikler ve Haçlı Katliamı

Selçuklu aleyhine talihsizlikler devam ediyordu. İslam davasına ihanet eden Fatimiler Haçlılarla birleşmesi… Suriye’de emirler arasında rekabet… Tutuş’un oğlu Dukak Suriye kuvvetlerini kimseye haber etmeden kuşatmadan çekmesi … İşte bütün bunlar bir araya gelince faturası çok ağır oldu. Bu kargaşadan faydalanan Haçlılar Antakya’dan ilerlemeye devam etti. Bir yıl sonra Kudüs’e varan haçlılar 70 bin’den fazla müslüman katlettiler. Bu durum Sultan Berkyaruk ‘u çok dertlendiriyor her fırsatta emirlerine bu durum için çok üzüldüğünü bildiriyordu.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR  Darbeler Tarihi

Tüm bu olumsuzluklar üzerine Muhammed Tapar yeniden saltanatlık iddiasında bulundu. Sultan Berkyaruk, dört defa üst üste Muhammed Tapar’ı mağlup etti.Ahlat’a sığınan Muhammed Tapar buranın hükümdarı Sökmeni ve Ani emiri hizmetien alarak yeniden taht mücadelesine  hazırlandı. Sultan Berkyaruk ona bir elçi göndererek, ” çok müslüman kanı aktığını, memleketin düşmanla karşı karşıya olduğunu, hazinenin boşaldığını ve vergilerin tahsil edilemez olduğunu, bu yüzden islam düşmanlarına fırsat verildiğini” çok güzel bir ifade ile anlattı. 1104 senesinde Kafkasya‘dan Suriye’ye kadar olan vilayetlerin Muhammed Tapar’a verilmek şartıyla barış sağlandı. Böylelikle Selçuklu üçe ayrıldı. Birincisi Sultan Berkyaruk, ikincisi Muhammed Tapar ve üçüncüsü Türkiye Selçukluları idi.

Bu durum fazla uzun sürmedi. Hasta olan Sultan Berkyaruk 1104 yılında vefat edince Devlet tamamen Muhammed Tapar’a kaldı. Muhammed Tapar’ın kardeşi Sencer ise her hangi bir asilik göstermedi. Sultan Berkyaruk ülkesini ve müslümanları düşünen bir insandı. En çok birliğe  ihtiyaç duyulduğu sırada kardeş kavgalarının çıkması, Berkyaruk’u çok derinden üzdü. Türk Tarihi ‘nin dertli kahraman sultanı Berkyaruk her türlü iç karışıklığa rağmen fırsat buldukça haçlıların üzerine asker yolladı.  Allah gani gani rahmet eylesin.

Bir Cevap Yazın

Pin It on Pinterest